เที่ยว "แพะเมืองผี" หนีร้อนไปเจอร้อน (กว่า)

ร้อยเรื่องเมืองไทย
ช่างภาพ: 

สภาพป่าบนที่ราบลอนคลื่น สูงๆ ต่ำๆไม่สม่ำเสมอ มีลักษณะเป็นเนินเตี้ยๆ สูงจากระดับน้ำทะเลปานกลางประมาณ 180-210 เมตร มีเสาดินรูปร่างประหลาดเกิดจากกระบวนการกระทำของน้ำไหลชะชั้นดินที่มีความแข็งไม่เท่ากัน เป็นความมหัศจรรย์ที่ธรรมชาติสรรค์สร้างขึ้น ถูกเรียกชื่อว่า "วนอุทยานแพะเมืองผี"

วนอุทยานแพะเมืองผี อยู่ในท้องที่ตำบลแม่หล่าย ตำบลน้ำชำ ตำบลทุ่งโฮ่ง อำเภอเมือง จังหวัดแพร่ มีเนื้อที่ประมาณ 500 ไร่ ห่างจากตัวเมืองราว 15 กิโลเมตร บนเส้นทางสายแพร่ - ร้องกวาง แยกตรงกิโลเมตรที่ 9 เข้าไปอีก 6 กิโลเมตรโดยสถานที่ตั้งของแพะเมืองผี มีลำธารสายเล็กๆไหลผ่าน กรมป่าไม้ได้ประกาศจัดตั้งเป็นวนอุทยาน เมื่อวันที่ 8 มีนาคม 2524 ป่าไม้โดยรอบเป็นป่าเต็งรัง พันธุ์ไม้ที่พบ ได้แก่ ยางเหียง พะยอม งิ้ว เปล้า สะแก ไผ่ไร่ และป่าที่ปลูกเพิ่มเติม ได้แก่ กระถินณรงค์ กัลปพฤกษ์ หางนกยูง สัตว์ป่าที่พบ ได้แก่ งู กิ้งก่า แย้ กระต่ายป่า และนกชนิดต่าง ๆ

นักธรณีวิทยาประมาณ ค่าอายุของดินแห่งนี้ว่าอยู่ในยุค Quaternary ซึ่งเป็นยุคค่อนข้างใหม่ มีอายุตั้งแต่ 15 ล้านปี จนถึงปัจจุบัน ลักษณะการเกิดของเสาดินเกิดจากหินเซมิคอนโซลิเดเตด (Semiconsolidatged) คือหินที่ยังแข็งตัวไม่เต็มที่ ประกอบด้วยชั้นดินทราย (Siltstone) ชั้นหินทราย (Sandstone) สลับกันเป็นชั้นๆ แต่ละชั้นมีความต้านทานต่อการผุพังไม่เท่ากัน เมื่อถูกน้ำฝนชะซึมสู่ชั้นหินที่มีความต้านทานต่อการผุพังน้อยกว่า (Less-resistant bed) ก็จะถูกกร่อนโดยง่ายเหลือชั้นที่มีความต้านทานต่อการผุพังมากกว่า (More-resistant bed) ทำหน้าที่เสมือนแผ่นเกราะวางอยู่ข้างบน เรียกว่า แคป (Cap) ทำให้น้ำไม่สามารถชะกร่อนต่อไปได้ง่าย ส่วนที่เหลือให้เห็นอยู่โดยการเกิดลักษณะนี้ จึงมีรูปร่างเป็นหย่อมแตกต่างกัน สภาพอากาศบริเวณพื้นที่วนอุทยานแพะเมืองผี ช่วงฤดูหนาว เริ่มตั้งแต่เดือนตุลาคม - กุมภาพันธ์ ฤดูร้อน เริ่มตั้งแต่เดือนมีนาคม - พฤษภาคม ฤดูฝน เริ่มตั้งแต่เดือนมิถุนายน - กันยายน

ตำนานแพะเมืองผี มีเรื่องเล่าต่อๆกันมาเป็นว่า...ครูบาปัญโญฯ เจ้าอาวาสองค์แรกของวัดน้ำชำ ตำบลน้ำชำ เล่าถึงประวัติแพะเมืองผีว่า มีหญิงชราคนหนึ่งซึ่งชาวบ้านเรียกว่า "ย่าสุ่ม" เข้าไปหาผัก หน่อไม้ เป็นอาหาร แต่หลงป่าแล้วเข้าไปพบหลุมเงินและทองคำ จึงได้นำเงินและทองคำใส่ถุงแล้วเตรียมหาบกลับบ้าน แต่ก็เดินหลงไปหลงมาในป่าแห่งนั้น ยายจึงวางหาบนั้นลง จัดแจงตัดไม้มาคาดทำเป็นราวไม้เพื่อจับไปตลอดแนวทางจนถึงบ้าน (ปัจจุบันเป็นร่องทางน้ำ พบเห็นได้เป็นแนวออกไปทางบ้านน้ำชำ ทิศตะวันออกของแพะเมืองผี) แต่ยายก็ยังไม่สามารถนำหาบเงินหาบทองนั้นออกมาได้สักที ยิ่งยกเท้าไปข้างหน้าก็ยิ่งเหมือนถอยหลัง ราวกับว่ามีคนดึงหาบนั้นไว้ ยายแก่จึงวางหาบไว้ที่นั่น แล้วรีบไปบอกชาวบ้านให้มาดูหาบเงินหาบทองนั้น ชาวบ้านก็หลั่งไหลตามยายกลับไปดูเป็นจำนวนมาก ครั้นเมื่อไปถึงหาบเงินหาบทองนั้นกลับหายไป จึงพากันสะกดตามรอยเท้าเข้าไปจนถึงเสาเมโร(เสารูปเหมือนปราสาทศพผู้ตายทางภาคเหนือ) รอยเท้านั้นก็หายไป โดยไม่มีรอยปรากฏไปทางอื่นเลย ยายแก่กับชาวบ้านจึงได้ตั้งชื่อสถานที่นี้ว่า "แพะเมืองผี" (คำว่า "แพะ" หมายถึง ป่าละเมาะ "เมืองผี" คงหมายถึง ความเงียบเหงาเหมือนเมืองผี)


วนอุทยานแพะเมืองผี ไม่มีที่พักบริการแก่นักท่องเที่ยว แต่มีห้องสุขา ร้านค้าของเอกชนบริการ หากนักท่องเที่ยวมีความประสงค์จะเดินทางไปพักแรม โปรดนำเต็นท์ไปกางเอง แล้วไปติดต่อขออนุญาตกับหัวหน้าวนอุทยานแพะเมืองผีโดยตรง หรือสำนักบริหารจัดการในพื้นที่อนุรักษ์ที่ 13 (แพร่) โทร.0-5351-1162 หรือติดต่อสอบถามรายละเอียดได้ที่ฝ่ายจัดการวนอุทยาน สำนักอุทยานแห่งชาติ กรมอุทยานแห่งชาติสัตว์ป่าและพันธุ์พืช กรุงเทพฯ โทร.0-2561-4292-3 ต่อ 719 ในวันและเวลาราชการ